Harmonik Filtreli Kompanzasyon Panoları ve Reaktif Güç Cezalarını Sıfırlama Rehberi

Reaktif Güç Cezaları ve Sanayideki Önemi

EPDK mevzuatına göre kurulu gücü 50 kVA'nın üzerindeki ticari ve sanayi tesislerinde, endüktif reaktif enerjinin aktif enerjiye oranı %20'yi, kapasitif reaktif enerjinin oranı ise %15'i aştığında reaktif ceza faturaya yansıtılır. Yetersiz veya hatalı kompanzasyon, her ay yüz binlerce liralık ek maliyet anlamına gelir.

1. Harmonik Kirlilik ve Rezonans Tehlikesi

Frekans invertörleri, CNC makineleri, UPS'ler ve LED aydınlatmalar gibi non-lineer yükler şebekede 5., 7., 11. ve 13. harmonik akımları üretir. Düz kondansatörlü kompanzasyon panoları harmoniklerle rezonansa girerek patlayabilir veya şalterlerin zamansız açmasına yol açabilir.

Bu nedenle panolarda kondansatörlerin önüne p=%7 (189 Hz) veya p=%14 (134 Hz) harmonik filtre reaktörleri bağlanmalıdır.

2. Tristörlü (Dinamik) Kompanzasyonun Avantajları

Punta kaynak makineleri, presler ve asansörler gibi yükü saniyeler içinde değişen tesislerde mekanik kontaktörler yetersiz kalır. Tristörlü anahtarlama modülleri kondansatörleri 20 milisaniyede sıfır geçiş noktasında devreye alarak aşırı gerilim sıçraması yaratmadan cezayı engeller.

3. Aktif Harmonik Filtre (AHF) ve Hibrit Çözümler

Aşırı bozuk şebekelerde IGBT teknolojili Aktif Harmonik Filtreler, sistemdeki harmonikleri anlık olarak ters fazda enjekte ederek THD-I değerini %3'ün altına düşürür ve eşzamanlı reaktif güç kompanzasyonu sağlar.